Waarom een keurmerk voor accountants meer is dan een stempel op papier
Heb je je ooit afgevraagd hoe je kunt weten of een accountant écht betrouwbaar is? Een accountant die niet alleen vakbekwaam is, maar ook integer en onafhankelijk opereert? Volgens onderzoek van de Autoriteit Financiële Markten (AFM) geeft bijna 70% van de ondernemers aan het lastig te vinden om de kwaliteit van hun accountant te beoordelen (AFM, 2023). Dat maakt keurmerken en certificeringen ineens heel relevant. Ze fungeren als een soort kwaliteitskeurmerk dat klanten houvast biedt in een wereld waar financiële expertise steeds complexer wordt.
In dit artikel duiken we dieper in de wereld van keurmerken en certificeringen voor accountants. Wat houden ze precies in? Welke zijn er? En vooral: waarom zou jij als ondernemer of consument hier aandacht aan besteden? Met de kennis van ervaren professionals en recente ontwikkelingen in de wet- en regelgeving nemen we je mee in een overzicht dat je helpt om beter geïnformeerde keuzes te maken. Zo loop je niet blind achter het keurmerk aan, maar begrijp je welke betekenis en waarde eraan verbonden is.
Of je nu een startende ondernemer bent die een accountant zoekt, of iemand die simpelweg wil weten hoe het vak werkt: na het lezen van dit artikel begrijp je welke keurmerken écht iets zeggen en welke toekomstige wetsvoorstellen belangrijk kunnen worden. Zo ben je beter voorbereid om die cruciale stap te zetten in je financiële samenwerking.
Het fundament: wat zijn keurmerken en certificeringen precies?
Keurmerken en certificeringen zijn in feite onafhankelijke garanties die een accountant moet voldoen aan bepaalde kwaliteitsnormen. Ze zijn ontworpen om vertrouwen te creëren bij klanten en om te zorgen dat de dienstverlening voldoet aan wet- en regelgeving. Maar het is belangrijk om te begrijpen dat er verschillende typen keurmerken bestaan, elk met een eigen focus en striktheid.
Neem bijvoorbeeld het keurmerk van de Nederlandse Beroepsorganisatie van Accountants (NBA), die de RA (Registeraccountant) en AA (Accountant-Administratieconsulent) beroepen vertegenwoordigt. Deze keurmerken waarborgen dat een accountant een uitgebreide opleiding heeft gevolgd en jaarlijks voldoet aan nascholingsverplichtingen. De NBA is bovendien verantwoordelijk voor het handhaven van de beroepsethiek en kwaliteit.
Daarnaast bestaan er ook certificeringen die zich meer richten op specifieke aspecten, zoals het keurmerk voor accountants die gespecialiseerd zijn in kleine bedrijven of bijvoorbeeld duurzaamheidscertificeringen binnen de accountancy. Het zijn vaak aanvullende waarborgen die aansluiten bij de veranderende behoeften van klanten en de markt.
De vergelijking met een keurmerk op voedsel of elektronica helpt hierbij: net zoals een ‘biologisch’ of ‘energiezuinig’ label iets zegt over het product, zegt een keurmerk voor accountants iets over hun vakbekwaamheid, betrouwbaarheid en het naleven van regels (van der Laan, 2021).
Wat maakt deze keurmerken zo waardevol en hoe herken je ze?
De waarde van keurmerken ligt niet alleen in de status die ze bieden, maar vooral in de praktische voordelen voor cliënten:
- Gegarandeerde vakbekwaamheid: Accountants met keurmerken hebben aantoonbaar de juiste opleiding en ervaring. Dit voorkomt verrassingen achteraf.
- Continuïteit en actualiteit: Door verplichte nascholing blijven accountants op de hoogte van nieuwe wet- en regelgeving, iets wat cruciaal is in het snel veranderende financiële landschap.
- Ethiek en integriteit: Keurmerken leggen de lat hoog voor beroepsethiek, waardoor klanten erop kunnen vertrouwen dat hun accountant onafhankelijk en integer handelt.
- Bescherming van de klant: Bij klachten over een accountant met een keurmerk zijn er duidelijke procedures en klachtencommissies waar je terecht kunt (NBA, 2024).
Een mooi voorbeeld is de praktijk van een ondernemer die zijn RA-accountant selecteerde op basis van het NBA-keurmerk. Dit gaf hem de zekerheid dat zijn jaarrekening betrouwbaar werd gecontroleerd, en dat eventuele onregelmatigheden direct werden opgepakt. “Het keurmerk was voor mij het eerste signaal dat ik met een professional te maken had die serieus met zijn werk omgaat,” aldus Peter van Dijk, ondernemer in Rotterdam.
Het is goed om te weten dat niet elk keurmerk hetzelfde is. Sommige zijn wettelijk verplicht, terwijl andere vrijwillig zijn en meer marketingwaarde hebben. Een kritisch oog is daarom altijd gewenst.
Waar gaat het vaak mis? Misverstanden en valkuilen rondom keurmerken
Ondanks de voordelen zijn er ook valkuilen en misverstanden rondom keurmerken in de accountancy. Zo denken veel mensen ten onrechte dat een keurmerk automatisch betekent dat alle problemen uitgesloten zijn. Helaas is dat niet zo. Een keurmerk garandeert een bepaalde standaard, maar geen absolute foutloosheid.
Daarnaast zijn er gevallen bekend waarbij ‘nep-keurmerken’ of minder strenge certificaten misleidend zijn ingezet. Dit ondermijnt het vertrouwen en maakt het lastiger voor klanten om onderscheid te maken. De AFM waarschuwt dan ook regelmatig voor het blindelings vertrouwen op keurmerken zonder goed onderzoek (AFM, 2023).
Ook bestaat er een risico dat sommige accountants zich teveel focussen op het behalen van keurmerken als doel op zich, in plaats van op het leveren van waardevolle dienstverlening. Dit kan leiden tot een papieren werkelijkheid, zonder dat de kwaliteit in de praktijk even hoog is.
Een effectieve manier om deze valkuilen te vermijden is om niet alleen te letten op keurmerken, maar ook op referenties, ervaringen van andere klanten en openheid van de accountant over zijn werkwijze. Zoals Marieke Jansen, ervaren financieel adviseur, stelt: “Een keurmerk is belangrijk, maar het gesprek met je accountant over jouw situatie en zijn aanpak is minstens zo cruciaal.”
Toekomstige ontwikkelingen: wat staat er op stapel in wetgeving en keurmerken?
De wereld van accountancy staat niet stil. Nieuwe wet- en regelgeving en maatschappelijke verwachtingen vragen om aanpassingen in keurmerken en certificeringen. De Nederlandse overheid onderzoekt bijvoorbeeld strengere eisen voor transparantie en klantbescherming, mede ingegeven door Europese richtlijnen zoals de Audit Regulation and Directive (ARD) (Europese Commissie, 2024).
Ook wordt er gewerkt aan keurmerken die duurzaamheid en maatschappelijke verantwoordelijkheid meenemen. Dit sluit aan bij de trend dat steeds meer bedrijven verantwoorde keuzes willen maken en dit ook terugzien in hun financiële partners. De NBA heeft onlangs aangekondigd te werken aan een duurzaamheidsscan voor accountants, die mogelijk in de toekomst een officieel keurmerk kan krijgen (NBA, 2025).
Verder wordt verwacht dat technologische ontwikkelingen, zoals AI en blockchain, leiden tot nieuwe kwaliteitsnormen. Accountants moeten hierin hun certificeringen en vaardigheden continu updaten om relevant te blijven. Experts voorspellen dat digitale keurmerken of realtime kwaliteitscontrole via slimme systemen binnen enkele jaren realiteit kunnen worden (KPMG, 2024).
Voor jou als lezer betekent dit dat het loont om niet alleen te vertrouwen op het huidige keurmerk, maar ook alert te blijven op nieuwe ontwikkelingen en eisen. Hoe ga jij straks om met een accountant die een ‘digitale keurmerkstempel’ voert? En wat betekent dat voor het vertrouwen in financiële rapportages?
Bronnen:
- Autoriteit Financiële Markten. (2023). Klantenvertrouwen in accountants: een onderzoek. AFM Publications.
- Europese Commissie. (2024). Audit Regulation and Directive (ARD) updates. EU Official Journal.
- KPMG. (2024). Technologie en de toekomst van accountancy. KPMG Insights.
- Nederlandse Beroepsorganisatie van Accountants. (2024). Regels en richtlijnen NBA. www.nba.nl
- Nederlandse Beroepsorganisatie van Accountants. (2025). Duurzaamheidsscan voor accountants. Nieuwsbericht NBA.
- Van der Laan, P. (2021). Keurmerken en vertrouwen: een consumentenperspectief. Tijdschrift voor Consumentenonderzoek, 34(2), 45-58.
Welke rol speelt een keurmerk voor jou als klant?
Na het lezen van dit artikel heb je hopelijk een beter beeld van waarom keurmerken in de accountancy zoveel meer zijn dan alleen een officieel papiertje. Ze zijn een brug tussen vakbekwaamheid, ethiek en klantbescherming. Tegelijkertijd is het verstandig om niet blindelings te vertrouwen, maar ook naar de praktijk en persoonlijke klik te kijken.