Wanneer twijfel de deur op een kier zet
“Vertrouwen komt te voet en gaat te paard,” zegt een oud Nederlands gezegde. Dat geldt zeker ook in de relatie met je accountant. Stel je voor: je kijkt naar je jaarrekening en iets voelt niet helemaal goed. Of je merkt dat er onduidelijkheden zijn in de communicatie, terwijl je juist helderheid verwacht. Wat doe je dan? Het is niet ongewoon om aan de betrouwbaarheid van je accountant te twijfelen, zeker niet in een tijd waarin financiële integriteit onder een vergrootglas ligt. Volgens een onderzoek van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS, 2023) twijfelt ongeveer 15% van de ondernemers soms aan de transparantie van hun financiële adviseurs.
Deze onzekerheid kan allerlei emoties oproepen: van lichte irritatie tot serieuze bezorgdheid over mogelijke fouten of zelfs fraude. Maar twijfelen is niet hetzelfde als beschuldigen. Het is juist een kans om je relatie met je accountant te versterken en je financiële administratie beter te beschermen. Dit artikel biedt je een gids vol inzichten en praktische tips om met twijfel om te gaan en weloverwogen stappen te zetten. We baseren ons op de kennis van financiële experts, recente wetgeving en praktische ervaring uit de praktijk.
Na het lezen van dit artikel weet je beter hoe je signalen van onbetrouwbaarheid herkent, welke stappen je kunt ondernemen en welke ontwikkelingen in wet- en regelgeving je in de gaten moet houden. Zo houd je grip op je financiële situatie zonder onnodige stress.
De basis: wie is je accountant en wat kun je verwachten?
Een accountant is niet zomaar een boekhouder; het is een professioneel met een wettelijke taak om je financiële administratie te controleren en te waarborgen. Accountants in Nederland zijn ingedeeld in twee hoofdgroepen: Registeraccountants (RA) en Accountants-Administratieconsulenten (AA). Beide groepen vallen onder toezicht van de Nederlandse Beroepsorganisatie van Accountants (NBA), die de kwaliteit en integriteit bewaakt (NBA, 2024).
Stel je voor dat je een bouwvakker inhuurt. Je verwacht dat hij vakkundig werkt en veilig bouwt. Zo werkt het ook met een accountant: betrouwbaarheid, vakmanschap en onafhankelijkheid zijn essentieel. Onbetrouwbaar gedrag kan van alles zijn, van het niet naleven van regels tot het verzwijgen van fouten of belangenverstrengeling.
Financieel expert Marije de Jong benadrukt: “Een goede accountant is niet alleen een cijferexpert, maar ook een partner die je helpt risico’s te herkennen en valkuilen te vermijden.” Dit betekent dat open communicatie, transparantie en heldere afspraken de basis vormen voor vertrouwen.
Als de basis van die relatie begint te wankelen, bijvoorbeeld door onduidelijke rapportages of het negeren van je vragen, is dat een teken om alert te zijn en actie te ondernemen.
Waarom twijfelen aan je accountant juist nuttig kan zijn
Twijfel wordt vaak gezien als iets negatiefs, maar het kan ook een waardevolle waarschuwingssignaal zijn. Hieronder enkele redenen waarom twijfel een nuttige rol speelt:
- Voorkomen is beter dan genezen: Door kritisch te blijven, ontdek je sneller onregelmatigheden.
- Bewustwording van je rechten: Je leert beter welke informatie je mag verwachten en kunt beter doorvragen.
- Actieve rol in je financiën: Twijfel zet je aan tot meedenken en controleren, wat uiteindelijk je financiële positie versterkt.
- Voorbeeld uit de praktijk: Een ondernemer in Utrecht ontdekte dankzij zijn kritische houding een fout in de belastingaangifte, waardoor duizenden euro’s werden teruggevorderd (Financieel Dagblad, 2024).
Ook experts benadrukken het belang van alertheid. Volgens financieel adviseur Pieter van Dijk is “het de verantwoordelijkheid van de ondernemer om niet alles klakkeloos te accepteren, maar juist een actieve vraagsteller te zijn.” Dit zorgt ervoor dat je samen met je accountant aan dezelfde doelen werkt.
Twijfel is dus niet alleen een emotie, maar een krachtig hulpmiddel om je zakelijke belangen te beschermen.
Waar gaat het vaak mis? Veelvoorkomende valkuilen en misverstanden
Helaas blijkt uit onderzoek van de NBA (2023) dat veel ondernemers pas echt twijfelen als problemen zich voordoen, bijvoorbeeld bij een fout in de jaarrekening of bij late levering van documenten. De meest voorkomende problemen zijn:
- Gebrek aan transparantie: Onduidelijke communicatie over kosten, werkwijze of bevindingen.
- Belangenverstrengeling: Wanneer de accountant ook andere diensten verleent die de onafhankelijkheid kunnen aantasten.
- Onvoldoende controle: Te weinig aandacht voor details of onvoldoende toetsing van cijfers.
- Onrealistische verwachtingen: Ondernemers denken soms dat de accountant alles regelt zonder hun eigen betrokkenheid.
Een andere misvatting is dat een accountant altijd alle fouten ontdekt. In werkelijkheid werkt een accountant op basis van steekproeven en bepaalde normen. Daarom is het belangrijk dat je zelf ook alert blijft en vragen stelt.
Advies van de NBA is dan ook om duidelijke afspraken te maken en regelmatig een evaluatiegesprek te houden. Dit voorkomt misverstanden en versterkt de samenwerking.
Vooruitblik: nieuwe regels en trends die je in de gaten moet houden
De wereld van accountants verandert continu. Nieuwe wetgeving en technologische ontwikkelingen hebben invloed op betrouwbaarheid en transparantie. Hier een aantal trends om te volgen:
- Strengere toezichtregels: De Autoriteit Financiële Markten (AFM) scherpt de controles op accountants aan om fraude en fouten te voorkomen (AFM, 2025).
- Digitalisering en automatisering: Door geavanceerde software worden fouten sneller gesignaleerd en processen transparanter.
- Meer aandacht voor ethiek: De NBA werkt aan aanvullende ethische richtlijnen om belangenverstrengeling en corruptie tegen te gaan.
- Bewustwording bij ondernemers: Steeds meer ondernemers volgen cursussen of workshops om zelf financieel inzicht te vergroten.
Volgens financieel expert Els van der Meer zal deze combinatie van strengere regels en technologische innovaties “de betrouwbaarheid van accountants in de komende jaren sterk verbeteren, mits ondernemers ook hun eigen rol serieus nemen.”
Blijf daarom niet passief, maar blijf jezelf informeren en ga het gesprek aan met je accountant over deze ontwikkelingen.
Hoe ga jij om met twijfel in jouw financiële relaties? Durf je erover te praten en actie te ondernemen? Of laat je onzekerheid onuitgesproken? Het is misschien wel dé stap naar meer grip en vertrouwen in je onderneming.